Manlift hidrolik sistem onarımı

Manlift hidrolik sistemi nasıl çalışır

Makaslı ve eklemli manliftlerde platformu kaldıran güç, bir pompanın tanktan aldığı yağı basınçlandırıp valfler üzerinden silindirlere göndermesiyle oluşur. Akülü makaslı platformlarda bu iş genellikle tank, DC motor, dişli pompa ve valf bloğunu tek gövdede toplayan kompakt bir güç ünitesiyle yapılır. Dizel eklemli makinelerde ise motora bağlı dişli ya da pistonlu pompalar hem kaldırma hem de yürüyüş devresini besler.

Platformun yüksekte güvenle durması, silindir üzerindeki tutucu (holding) veya dengeleme (counterbalance) valfine bağlıdır. Bu valfler hortum patlasa bile yağın silindirden kontrolsüz çıkmasını engeller. İndirme valfi ise operatör komut verdiğinde yağı kontrollü olarak tanka geri bırakır. Bu yüzden hidrolik sistem onarımı, tek bir parçaya değil, birbirine bağlı bu zincirin tamamına bakmayı gerektirir.

Hidrolik arızada görülen belirtiler

Hidrolik sorunlar çoğu zaman küçük işaretlerle başlar. Kalkış hızındaki hafif düşüş, sabahları platformun birkaç santim aşağıda bulunması ya da tankta köpüklenme, ileride daha büyük bir arızanın habercisi olabilir. Operatörlerin günlük kontrolde bu değişiklikleri not etmesi, teşhis sırasında bize de önemli ipuçları verir.

Aşağıdaki belirtilerden birini görüyorsanız makineyi yükseltmeden servis çağırmanızı öneririz. Özellikle yük altında aşağı kayma, tutucu valf ya da silindir contası arızasına işaret eder ve yüksekte çalışan personel için doğrudan güvenlik riskidir. Böyle bir durumda platformu indirip makineyi kullanıma kapatın; kaçağın görüldüğü noktanın fotoğrafını ya da kısa bir videosunu göndermeniz teşhise hazırlıklı gelmemizi sağlar.

• Platform yükteyken yavaşça aşağı kayıyor
• Kalkma hızı belirgin şekilde düştü ya da tam yüksekliğe çıkmıyor
• Hidrolik yağ tankında köpük, bulanıklık veya seviye eksilmesi
• Pompadan ötme, tıkırtı veya hırıltı sesi
• Silindir milinde yağlanma, çizik ya da pas
• Hortumlarda şişme, çatlak veya rakor diplerinde nem
• Yağın kısa çalışmada aşırı ısınması

Teşhis: ölçmeden parça değiştirmiyoruz

Hidrolik arızalarda en sık yapılan hata, belirtiye bakıp doğrudan pompa ya da silindir değiştirmektir. Oysa platformun yavaş kalkması zayıf pompadan da, açık kalan bir emniyet valfinden de, akü voltajı düşük bir DC motordan da kaynaklanabilir. Biz önce test noktalarından manometreyle basınç ölçüyor, gerektiğinde debiyi ve motor akımını kontrol ediyoruz.

Kendiliğinden inme şikâyetinde silindiri valften ayırarak hangisinin kaçırdığını tespit ediyoruz. Yağ numunesine bakarak kirlenme, su alma ya da metal partikül olup olmadığını değerlendiriyoruz. Bu sıralama gereksiz parça masrafını önler ve aynı arızanın kısa sürede tekrarlanma ihtimalini azaltır. Ölçtüğümüz değerleri servis raporuna da işliyoruz; böylece bir sonraki bakımda karşılaştırma yapılabilir.

1. 1Operatörden arıza geçmişini ve belirtileri dinleme
2. 2Yağ seviyesi, renk ve koku kontrolü, görsel kaçak taraması
3. 3Test noktalarından basınç ölçümü ve emniyet valfi kontrolü
4. 4Silindir ve tutucu valfin ayrı ayrı sızdırmazlık testi
5. 5Tespitlerin ve onarım seçeneklerinin yazılı teklifle sunulması

Belirti, olası neden ve çözüm

Aşağıdaki tablo, sahada en sık karşılaştığımız hidrolik şikâyetleri ve bunların genel nedenlerini özetler. Kesin teşhis her zaman ölçümle konur; tablo yalnızca neyle karşılaşabileceğinize dair fikir vermek içindir. Operatörünüz arızayı bize bildirirken tablodaki belirtilerden hangisinin görüldüğünü ve sorunun hangi koşulda, örneğin yük altında mı yoksa boşta mı ortaya çıktığını belirtirse teşhis süresi kısalır.

Birden fazla belirti aynı anda görülüyorsa genellikle kök neden yağ kirliliği veya düşük seviyedir. Bu durumda yalnızca arızalı parçayı değiştirmek yetmez; yağ ve filtrelerin de yenilenmesi gerekir. Aksi halde devrede dolaşan partiküller yeni takılan pompa, valf veya contaya da zarar verir ve kısa süre içinde benzer bir arızayla tekrar karşılaşılır.

Hortum, rakor ve kaçak onarımı

Manlift hidrolik sistemindeki kaçakların önemli bir kısmı hortum ve rakorlardan gelir. Bom üzerindeki hortumlar her hareket döngüsünde bükülür, güneş ve ozon etkisiyle dış kılıf zamanla sertleşir. Hortum değişiminde orijinal hortumun basınç sınıfına, iç çapına ve rakor tipine uygun hortum kullanıyor, ölçüyü eski hortumdan değil makinenin parça listesinden doğruluyoruz.

Rakorlarda farklı diş standartları (BSP, JIC, ORFS gibi) bir arada kullanılabilir. Yanlış rakorla yapılan bağlantı ilk anda sızdırmasa bile titreşimle kısa sürede kaçırmaya başlar. Bu yüzden rakor değişiminde diş tipini ve sızdırmazlık yöntemini kontrol ediyor, O-ring kullanılan bağlantılarda yeni O-ring takıyoruz.

• Basınç sınıfına uygun, çift örgülü hidrolik hortum
• Makinedeki rakor standardına uygun bağlantı parçaları
• Bom üzerindeki hortumların sürtünmeye karşı kılıflanması
• Montaj sonrası basınç altında sızdırmazlık kontrolü
• Dökülen yağın temizlenmesi ve tank seviyesinin tamamlanması

Hidrolik yağ, filtre ve kirlenme kontrolü

Hidrolik arızaların büyük bölümünün arkasında kirli yağ vardır. Toz, su ve aşınma partikülleri pompa dişlilerini, valf sürgülerini ve silindir contalarını yavaş yavaş aşındırır. Şantiyelerde açık bırakılan tank kapağı veya hasar görmüş havalandırma filtresi kirlenmenin en yaygın yollarındandır. Gece ile gündüz arasındaki sıcaklık farkı nedeniyle tankta yoğuşan su da zamanla yağın bulanıklaşmasına yol açar.

Yağ değişiminde üreticinin belirttiği viskozite ve tipte yağ kullanıyor, emiş ve dönüş filtrelerini birlikte yeniliyoruz. Farklı marka ya da tipteki yağların karıştırılması contalara zarar verebileceği için tankı tamamen boşaltıp temizliyoruz. Soğuk havada çalışan makinelerde viskozite seçimi ayrıca önem taşır. Değişim sonrası devrenin havasını alıp tüm hareketleri birkaç kez çalıştırarak seviyeyi yeniden kontrol ediyoruz.

• Tank kapağını ve havalandırma filtresini sağlam tutun
• Yağ eklerken temiz kap ve huni kullanın
• Farklı yağları karıştırmayın
• Bulanık veya süt renkli yağ su almış demektir, kullanmayın
• Filtre değişimini yağ değişimiyle birlikte yaptırın

Hidrolik bakım takvimi

Aşağıdaki aralıklar genel önerilerdir; makinenizin üretici kılavuzu ve çalışma koşulları esas alınmalıdır. Tozlu, nemli veya yoğun vardiyalı sahalarda kontrol sıklığını artırmak gerekir. Saat ve takvim değerlerinden hangisi önce dolarsa o esas alınmalıdır; az kullanılan bir makinede de yağ zamanla nem alır ve özelliğini kaybeder.

Yıllık bakım sözleşmesi kapsamındaki makinelerde bu kontrolleri planlı ziyaretlerle biz takip ediyor, her bakımdan sonra yapılan işlemleri ve sonraki kontrol tarihini yazılı servis raporuna işliyoruz. Filo sahibi kiralama firmaları için bu kayıtlar, hangi makinenin ne zaman sahaya çıkmaya hazır olduğunu görmeyi de kolaylaştırır.

Yerinde servis ve onarım süreci

Mobil servis araçlarımızda manometre, hortum ekipmanı, sık kullanılan conta ve filtreler bulunur. İstanbul içindeki arızalara genellikle aynı gün, Kocaeli, Tekirdağ ve Sakarya için genellikle ertesi iş günü ulaşıyoruz; Bursa ve Ankara için de planlı servis veriyoruz. Silindir veya pompa revizyonu gerektiren işlerde parçayı Başakşehir'deki atölyemize alıyoruz.

Hidrolik sistem onarımında işe başlamadan önce işçilik ve parçayı ayrı ayrı gösteren yazılı teklif veriyoruz; onayınız olmadan işlem yapmıyoruz. Onarım sonrası yapılan ölçümler ve değişen parçalar servis raporunda yer alır. İşçilik ve parçalar garantilidir, garanti süresi raporda yazılıdır. Çalışma saatlerimiz hafta içi 08.00–18.00, hafta sonu 09.00–18.00'dir; bu saatler dışındaki acil arızalar için 7/24 hattımızı arayabilirsiniz.